Aantal homo- en lesbische zaken al 10 jaar stabiel

Hoewel nog vaak het idee leeft dat het aantal homozaken terugloopt, laten de cijfers zien dat het aantal LHBT-uitgaansgelegenheden in Amsterdam de afgelopen 10 jaar stabiel is gebleven. Dat is opvallend omdat in dezelfde periode het totaal aantal cafés in de stad daalde.


Momenteel zijn er in Amsterdam 27 uitgaansgelegenheden voor LHBT-publiek, namelijk 19 gaycafés, 3 lesbische cafés en 5 queer- en cruiseclubs. Daarnaast is er nog 1 homosauna en 1 seksclub. Het aantal LHBT-cafés vormt daarmee slechts 2,2% van het totaal aantal cafés in de stad, wat aanmerkelijk lager is dan het percentage LHBT'ers in Amsterdam.

Het hoogtepunt van de Amsterdamse homohoreca waren de jaren tachtig: in 1984 waren er in Amsterdam 42 homocafés, 7 lesbische cafés en 12 discotheken, oftewel in totaal maar liefst 61 zaken, plus nog 4 homosauna's en 6 seksclubs. Nadien nam dit aantal langzaamaan af, tot 48 in 1995 en 40 in 2010.


Teruggang van 2010 t/m 2015

Een opvallend grote daling vond plaats tussen 2010 tot 2015, toen het aantal zaken daalde van 40 naar 27. Daarbij gold met name 2010 als een rampjaar. Toen sloten alle bekende homozaken in de Reguliersdwarsstaat (April, ARC, Downtown, Club Exit, Exit Café en Soho) als gevolg van de ineenstorting van het horeca-imperium van hun eigenaar Sjoerd Kooistra. Bovendien gingen ook nog twee zaken in de Warmoesstraat dicht.

Laatstgenoemde zaken werden weliswaar heropend, maar in 2015 verloor de Warmoes alsnog definitief de roemruchte locaties van de Argos en de Cockring. De meeste zaken in de Reguliers werden eveneens heropend, al ging dat met horten en stoten. Langs de Amstel begonnen de cafés vanaf 2010 echter één voor één te verdwijnen als gevolg van teruglopende klandizie en toenemend toerisme.

Hetzelfde gebeurde in het noordelijke deel van de Zeedijk, dat rond 2010 behoorlijk populair was, maar waar van 2013 t/m 2016 drie van de vier gaycafés definitief dicht gingen. Elders in de binnenstad sloten in deze periode onder andere nog de cafés Sappho, Mon Ami (voorheen De Krokodil), Habibi Ana en The Music Box.





Oorzaken van de sluitingen

Doorgaans wordt de sluiting van homozaken toegeschreven aan de opkomst van internetdating en datingsapps zoals Grindr. Hoewel dat vermoedelijk wel een rol speelt, zijn er meer factoren. Zo is in het algemeen het uitgaan in cafés teruggelopen en gaat men vaker naar restaurants (zie grafiek). Daarnaast zijn festivals steeds populairder geworden.

Voorts sloten homozaken ook simpelweg doordat de eigenaar financiële problemen had of met pensioen ging, de zaak niet meer aantrekkelijk was of dat er problemen waren met de buurt en/of de vergunning. Bij het getalsmatig zeer geringe aantal homozaken hebben zulke individuele factoren een relatief grote invloed.




Wat de homohoreca destijds evenmin ten goede kwam was het idee dat aparte uitgaansgelegenheden voor homo's niet meer nodig waren. Gemengd uitgaan zou de toekomst hebben. Dit veranderde na de aanslag op homodisco Pulse in de Amerikaanse stad Orlando in juni 2016. Daardoor realiseerde men zich dat het voor LHBT'ers nog steeds belangrijk is om eigen plekken te hebben om veilig uit te gaan.


Veranderingen tussen 2015 en 2025

Overeenkomstig dat nieuwe besef is het aantal uitgaansgelegenheden voor LHBT-publiek sinds 2016 niet meer gedaald. Dat neemt niet weg dat er nadien weliswaar nog een reeks cafés dichtging, maar daar kwamen ook telkens weer nieuwe zaken voor in de plaats. Voorts werden twee oude locaties nieuw leven ingeblazen (met Blend XL en Free Willie) en werden twee zaken verplaatst (Getto en Montmartre).

Hoewel het aantal zaken getalsmatig gelijk bleef, hebben zich wel enkele verschuivingen voorgedaan. Zo is het aantal homozaken in de Warmoesstraat en aan de Zeedijk gehalveerd en zijn langs de Amstel en in de Halvemaansteeg de homocafés volledig verdwenen, terwijl daar ooit de grootste concentratie homohoreca was. Die eer komt nu toe aan de Reguliersdwarsstraat, waar als enige het aantal zaken is toegenomen.





Vooruitblik

Dat het aantal zaken nu al 10 jaar stabiel is wil nog niet zeggen dat het gevaar voor de homohoreca geweken is. Net zoals bij de horeca in het algemeen hebben ook veel LHBT-bedrijven nog hoge schulden uit de coronatijd, waar in de afgelopen jaren huurstijgingen, hogere inkoopprijzen en personeelskrapte bij kwamen.

Met name door de sterk gestegen huurprijzen is het steeds moeilijker om nog een nieuwe bar of club in de oude binnenstad te openen. Al enkele jaren komen deze dan ook elders in de stad, zoals Bar Buka, Pamela, Lola the Green Aardvark en Club RAUM. Daardoor zitten ze wel dichter bij lokale bezoekers, maar zijn ze minder goed vindbaar voor toeristen.

30 maart 2026:

22 februari 2026:



17 november 2025:

1 augustus 2025:

2 juli 2025:

12 mei 2025:



13 september 2024:

8 september 2024:

24 juni 2024:

21 april 2024:

20 januari 2024:



15 december 2023:

22 november 2023:

3 juli 2023:

11 april 2023:

21 februari 2023:



15 juli 2022:

19 februari 2022:

13 februari 2022:

25 januari 2022:



21 december 2021:

28 november 2021:

13 november 2021:

7 november 2021:

28 oktober 2021:

27 september 2021:

19 september 2021:

10 juli 2021:

24 juni 2021:

19 juni 2021:

29 mei 2021:

17 mei 2021:

21 april 2021:



14 oktober 2020:

21 september 2020:

---

Nieuws over de Reguliersdwarsstraat: Reguliers.net

Nieuws over de homohoreca elders in Nederland: Homohoreca.nl